De Vereeniging

Concertgebouw De Vereeniging in Nijmegen is een rijksmonument uit 1915 met een Grote Zaal voor 1.450 bezoekers zittend en 1.800 staand. De onderscheidende kwaliteit is de combinatie van een vlakke, ombouwbare zaalvloer met akoestiek voor orkestmuziek: een avond met Wilco kan dus in dezelfde ruimte landen als een symfonisch programma. Art Nouveau, art deco, glas-in-loodramen en balkons geven de zaal haar vaste aanblik.

Van sociëteit tot frontzaal

De voorgeschiedenis begint bij de oude sociëteit De Vereeniging aan het Keizer Karelplein. Het bestuur van Kunstvereeniging Nijmegen kondigde in mei 1913 plannen aan voor een nieuw concertgebouw op die plek; daarvoor kwam een nieuwe naamloze vennootschap, Concertgebouw De Vereeniging. De bouw begon in 1914 en de officiële opening volgde in februari 1915. De Kleine Zaal kwam twee jaar later gereed.

De Tweede Wereldoorlog gaf het gebouw een heel andere functie. Duitse bezetters vorderden De Vereeniging op 10 februari 1944; na de bevrijding namen geallieerden het pand op 22 september in gebruik. Eind 1944 speelde de 19-jarige Nijmeegse pianist Jan Hendriks er jazz en dansmuziek voor geallieerde soldaten, terwijl het front nog vlak bij de stad lag. De Grote Zaal kwam in januari 1946 weer vrij; op 30 juli volgde het hele gebouw.

De zaal in gebruik

De Vereeniging programmeert pop naast klassieke concerten en gebruikt de Grote Zaal ook voor theaterproducties; de eigen agenda toont bijvoorbeeld Wilco, Orkest Phion en pianisten Lucas & Arthur Jussen. Voor een concertbezoek bepaalt de opstelling veel: zittend is dit een brede zaal met balkons en glas-in-lood, staand ontstaat een vlakke vloer voor 1.800 mensen. Kleinere optredens passen in de Kleine Zaal, met maximaal 230 stoelen. Restaurant De Vereeniging en meerdere foyers liggen in hetzelfde gebouw.